Adam Smith
Po pierwsze musi być sporządzona w formie pisemnej i należy to egzekwować od pracodawcy. Pracownik ma to zagwarantowane w brytyjskim prawie pracy. Pracodawca w ciągu maksymalnie 2 miesięcy od dnia podjęcia pracy przez pracownika, powinien wręczyć umowę pisemną, jeśli tego nie dokonał wcześniej. W umowie powinny być zawarte następujące informacje: dane osobowe pracodawcy i pracownika, nazwę stanowiska pracy i jego opis, miejsce wykonywania pracy, datę zatrudnienia, normy czasu pracy, wysokość wynagrodzenia oraz formę i częstotliwość wypłat, prawo do urlopu, szczegóły dotyczące uzgodnień emerytalnych, wskazania na odpowiednie umowy zbiorowe oraz warunki rozwiązania umowy (okres wypowiedzenia). Umowa o pracę może zostać zawarta na okres próbny, na czas określony i nieokreślony. Uwaga: umowa o pracę nie może być zawarta z osobą poniżej 16 roku życia. Niezależnie od rodzaju umowy (czas określony, pół etatu, cały etat) pracownikom przysługują takie same prawa.
Jeśli pracodawca lub pracownik nie są zadowoleni z pracy, mają prawo do zerwania umowy. Lecz należy dokonać tego zgodnie z obowiązującymi okresami wypowiedzenia. I tak pracodawcę obowiązują następujące okresy wypowiedzenia:
Oprócz tego każdy pracownik ma obowiązek złożenia rezygnacji najpóźniej tydzień przed odejściem z pracy, jeśli przepracował okres miesiąca czasu u danego pracodawcy. W momencie gdy pracownik jest zatrudniony na czas określony, nie wymaga się stosowania okresów wypowiedzenia. Oprócz tego pracownik, którego zwolniono po roku zatrudnienia, ma prawo żądania podania przyczyny zwolnienia w formie pisemnej lub ustnej. Jeśli pracownik stwierdzi, iż został niesłusznie zwolniony, ma prawo w ciągu 3 miesięcy do złożenia skargi w odpowiedniej instytucji.
W przypadku wynagrodzenia jego wysokości zależy głównie od posiadanych kwalifikacji, doświadczenia zawodowego oraz znajomości języka angielskiego. Wysokość płacy minimalnej zależy od wieku pracownika. I tak:
Stawki te mogą się różnić między Anglią, Walią a Szkocją i Irlandią Północną. Aby sprawdzić czy otrzymujesz płacę minimalną musisz podzielić tygodniowe wynagrodzenie (brutto) przez liczbę przepracowanych godzin tygodniowo. Jeśli po obliczeniu okaże się, że pracodawca płaci poniżej płacy minimalnej masz prawo do zgłoszenia tego faktu na infolinię d/s wynagrodzenia minimalnego - 0845 600 06780 (Anglia, Szkocji) i 0845 650 0207 (Irlandia Płn.). Pracodawcy zobowiązani są płacić taką samą stawkę godzinową obcokrajowcom jak Brytyjczykom. Pracodawca ma prawo potrącić z pensji: kwotę na rzecz podatków i na ubezpieczenia społeczne, koszty zakwaterowania i transportu do 4 funtów dziennie. Pracodawca może także poprosić o podpisanie osobnej zgody na potrącenie tych kwot. Bezprawnie potrącane są kwoty za posiłki. Aby upewnić się czy pracodawca legalnie dokonuje potrąceń, skontaktuj się ze związkami zawodowymi (www.workSMART.org.uk/unionfinder) lub skorzystaj z infolinii d/s minimalnego wynagrodzenia.
W Wielkiej Brytanii obowiązuje maksymalnie 48 godzin czas pracy tygodniowo. Jeśli pracodawca zmusza pracownika do dłuższej pracy, robi to bezprawnie! Istnieje możliwość wydłużenia tygodniowego czasu pracy, lecz pracodawca musi tego dokonać pisemnie. Oprócz tego pracownik nie może pracować dłużej niż 48 godzin tygodniowo przez 26 tygodni - chyba, że pracownik wyrazi zgodę na piśmie. W momencie, gdy dzień pracy trwa powyżej 6 godz., pracownik ma prawo do 20 min. przerwy. Prawo również reguluje pracę nocną, przedstawia się to następująco: pracodawca nie może zmusić pracownika do pracy powyżej 8 godzin/dobę i nie dłużej niż 17 tygodni z rzędu. Oprócz tego masz prawo do bezpłatnych badań zdrowotnych. Natomiast nie ma ograniczeń dotyczących ilości przepracowanych nadgodzin (za pracę powyżej obowiązującej normy, pracownikowi przysługują dni wolne lub dodatkowe wynagrodzenie). Powyższe regulacje nie dotyczą pracujących na morzu, w powietrzu, pracowników kolei oraz pracowników drogowych. Szczegółowe informacje dot. czasu można uzyskać w Brytyjskim Urzędzie Podatkowym.
Na każdym pracodawcy ciąży obowiązek zapewnienia pracownikowi bezpiecznego i higienicznego miejsca pracy, a także zapewnienia szkoleń BHP. Jeśli masz wątpliwości co do spełnienia przez pracodawcę powyższych obowiązków, możesz ten fakt zgłosić do Kierownictwa d/s Higieny i Bezpieczeństwa Pracy - tel. 0870 154 5500 lub do przedstawiciela związków zawodowych w firmie. Oprócz tego każdy pracownik ma prawo ochrony przed dyskryminacją. Osoba pracująca nie może być dyskryminowana ze względu na wiek, płeć, rasę, ciążę, niepełnosprawność, wyznanie czy orientację seksualną. Jeśli osoba w miejscu pracy poczuje się dyskryminowaną, może zgłosić zaistniałą sytuację np. do Komisji d/s Równouprawnienia (tel. 0845 601 5901).
Pamiętaj, iż każdy pracownik ma prawo do płatnego urlopu wypoczynkowego. Wymiar urlopu wypoczynkowego przedstawia się następująco:
Jeśli osoba pracuje w dni świąteczne, przysługują jej dodatkowe dni wolne. Gdy nie wykorzystałeś całego urlopu, pracodawca musi wypłacić w zamian wynagrodzenie. Każdemu pracownikowi przysługują 4 tygodnie płatnego urlopu (w tym 1 tydzień nieprzerwanego odpoczynku). Prawo do urlopu nabywa się w chwili zatrudnienia. Prawo brytyjskie przewiduje, iż o zamiarze skorzystania z urlopu, pracownik powinien poinformować pracodawcę we wcześniej ustalonym przez strony terminie. W momencie gdy brakuje takowych ustaleń, pracownik powinien poinformować pracodawcę nie później niż na czas dwukrotnie przewyższający planowany wypoczynek.
Prawo przewiduje iż w ciągu roku każdemu pracownikowi przysługują dni wolne od pracy. Są to: Nowy Rok (1 stycznia lub najbliższy po tej dacie dzień pracy),Wielki Piątek, Wielkanoc i Poniedziałek Wielkanocny, pierwszy poniedziałek maja, ostatni poniedziałek maja, ostatni poniedziałek sierpnia, Boże narodzenie (lub najbliższy poniedziałek, jeśli dzień ten wypada w sobotę lub niedzielę), Drugi Dzień Bożego Narodzenia.
W Wielkiej Brytanii kobieta w ciąży jest bardzo chroniona przez tamtejsze prawo. Oczywiście ciąża i urlop macierzyński chronią kobietę przed utratą pracy. Oprócz tego kobiecie w ciąży przysługuje prawo do płatnego zwolnienia z pracy spowodowanego wizytą u lekarza czy w szkole rodzenia. Kobieta jest uprawniona do 39 tygodniowego urlopu macierzyńskiego, który może wykorzystać nawet w czasie ciąży. Przysługuje matce w ciąży zasiłek macierzyński. Musi jednak spełnić kilka warunków: być zatrudniana przez pracodawcę w 15 tygodniu przed przewidywaną datą porodu i jednocześnie pracować dla tego pracodawcy przez minimum 26 tygodni. Oprócz tego wysokość wynagrodzenia musi być wyższa niż 336 GBP miesięcznie. W momencie spełnienia tych warunków, ma prawo do otrzymania zasiłku przez pierwsze 6 tygodni w wysokości 90% swoich przeciętnych zarobków. Po tym okresie czasu przysługuje 108,85 funtów lub nadal 90% przeciętnych zarobków, gdy te są niższe.
Nie tylko pracodawcy mają obowiązki w stosunku do ciężarnej kobiety, ale także kobieta jako pracownik ma pewne zobowiązania wobec pracodawcy. Kobieta musi poinformować pracodawcę o swoim odmiennym stanie najpóźniej 15 tygodni przed planowanym rozwiązaniem. Kobieta może wrócić do pracy przed zakończeniem urlopu macierzyńskiego. O zamiarze powinna poinformować pracodawcę nie później niż 28 dni przed planowanym powrotem.
W momencie kiedy pracownik zachoruje i nie może tym samym przyjść do pracy, ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości ok. 70 funtów tygodniowo. Zasiłek chorobowy wypłacany jest ze składek ubezpieczenia społecznego, lecz dopiero po 4 dniu choroby. Oprócz tego pracodawca może także wypłacić dobrowolny zasiłek, który pracownik otrzymuje wg poszczególnych zasad panujących w danej firmie. Jeśli zdarzy się sytuacja, w której nie możesz stawić się do pracy w wyniku ważnych spraw osobistych, przysługuje Ci wtedy bezpłatny urlop okolicznościowy.
Nie tylko kobietom przysługuje urlop z powodu narodzin dziecka, także mężczyźni w tej kwestii mają do tego prawo. Urlop ojcowski przysługuje mężczyźnie, tylko wtedy gdy: jest odpowiedzialny za wychowanie dziecka, jest biologicznym ojcem dziecka lub współmałżonkiem/partnerem matki dziecka oraz pracował nieprzerwanie 26 tygodni u danego pracodawcy na 15 tygodni przed narodzeniem dziecka. Ojciec-pracownik powinien poinformować pracodawcę o planowanym urlopie na 15 tygodni przed planowanym terminem porodu.
Pracownikowi adoptującemu dziecko przysługuje 26 tygodni urlopu płatnego, a także kolejne 26 tygodni bezpłatnego, jeśli był zatrudniony u danego pracodawcy nieprzerwanie przez 26 tygodni przed otrzymaniem zgody na adopcję.
o nas | regulamin | polityka prywatności | mapa serwisu | © 2005-2008 ABIX Wszelkie prawa zastrzeżone